Культура33

Каля Барысавага каменя ў Полацку спілавалі старыя таполі. Цяпер перад Сафійскім саборам пустка

Верхні замак пазбавіўся старых дрэваў, якія прыгожа абрамлялі старажытныя помнікі. Прычынай для зносу дрэваў сталі наступствы нядаўняй непагадзі.

Пляцоўка перад Сафійскім саборам моцна змянілася пасля спілоўвання старых дрэваў. Фота: Facebook / Полацк: мінулае і сучаснасць

Як паведамляе краязнаўчая суполка «Полацк: мінулае і сучаснасць» у мінулую суботу ў горадзе быў моцны вецер, які зламаў вялікую галіну на адной з таполяў, што размешчаны побач з Барысавым каменем на Верхнім замку. У выніку мясцовыя службы прынялі рашэнне спілаваць не толькі пашкоджанае дрэва, але і суседнюю таполю.

Старыя дрэвы прыгожа абрамлялі помнікі даўніны. Фота: belarus.travel
Старыя таполі каля Барысава каменя. Цяпер іх больш няма. Фота: fotobel.by 

Паводле сведчанняў відавочцаў, другая таполя, якая знаходзілася бліжэй да гістарычнага валуна, не адразу паддалася спілоўванню: падчас валкі ствала не вытрымлівалі і рваліся вяроўкі. Сам Барысаў камень падчас валкі дрэў быў шчыльна загорнуты ў чорную плёнку, якая, відаць, мусіла засцерагаць яго ад магчымых пашкоджанняў, але не зусім ясна, як яна магла б гэта зрабіць. 

Спілоўванне таполі каля Барысава каменя. Фота: Facebook / Полацк: мінулае і сучаснасць

Знікненне дарослых дрэваў істотна змяніла прастору каля Барысава каменя і Сафійскага сабора. Мясцовыя жыхары адзначаюць, што без дрэў гэтая частка замка візуальна ператварылася ў пустэчу.

Барысаў камень пасля спілавання найбліжэйшых таполяў. Фота: Facebook / Полацк: мінулае і сучаснасць

На фотаздымках таксама можна заўважыць аўтавышку з люлькай, паднятай да ўзроўню карніза заходняга фасада Сафійскага сабора. Магчыма, гэта пачатак адбору ўзораў і фізіка-хімічных даследаванняў фасадаў перад чаканай маштабнай рэстаўрацыяй. 

Як мы паведамлялі раней, на гэтыя працы выдзелена 2,4 мільёна рублёў, а адбор узораў матэрыялаў быў запланаваны якраз на чэрвень—верасень 2026 года. Галоўная інтрыга праекта заключаецца ў магчымым вяртанні храму сапраўднага каляровага аблічча сярэдзіны XVIII стагоддзя: архітэктар-рэстаўратар Раман Забела даводзіць, што цяперашні белы колер з'яўляецца вынікам утылітарных рамонтаў часоў Расійскай імперыі, у той час як арыгінальны барочны фасад меў вохрыстыя адценні з тэракотавымі акцэнтамі. 

Таксама новы праект мог бы прадугледзець больш шырокае раскрыццё і абарону (напрыклад, шклянымі экранамі) унікальнай муроўкі ХІ стагоддзя, якая сёння паказана толькі праз невялікія лакальныя зандажы, што паступова руйнуюцца пад уздзеяннем клімату.

Каментары3

  • Турыст
    26.08.2026
    На самай справе ад таго, што барысаў камень быў вельмі блізка ад дрэў на ім актыўна раслі розныя лішайнікі. Гэта значна паскарала працэсы эрозіі. Як вынік літары, якія яшчэ можна было прачытаць 20-30 гадоў таму цяпер амаль нябачныя. Зразумела, што не толькі цень і вільгаць ад дрэў ёсць прычынай занядбання, але ж дапускаю што зараз магчыма працэс эрозіі трошкі запаволіцца.
  • Аватурыст
    26.08.2026
    Турыст, смешна. Камень ледзь тысячу гадоў праляжаў на дне ракі, а тут лішайнікі за 20-30 гадоў надпісы з яго сцерлі. Можа ў вас зрок пагоршаў?
  • Турыст
    27.08.2026
    Авантурыст, Разумею, што на вы магчыма эксперт па жыцці ва ўсіх сферах, але ўсё ж такі старайцнся думаць, што нешта вы можаце не ведаць і лепш удакладніць факты перад тым, як з’едліва каментаваць незнаёмым людзям.
    Калі вы апошні раз ужывую бачылі гэты Барысаў камень? Я яшчэ 4 гады таму на свае вочы і ведаю пра што кажу. Тое, што ён тысячы гадоў ляжаў на дне ракі ды яшчэ хутчэй за ўсё пакрыты пяском ці глеем наадварот спрыяла яго захоўванню. Таму што не было доступу паветра і разбуральнага ўплыву перападу тэмператур. А як перастанеце смяяцца, то пачытайце што такое эрозія і які разбуральны ўплыў гэта з’ява робіць для гістарычных помнікаў. Археолагі частку сваіх адкрыццяў, напрыклад, могуць не раскопыаць або закопваць назад каб пазбегнуць іх разбурэння ў выпадку немагчымасці пачаць адразу кансервацыйныя работы. Так было з драўлянымі рыштаваннямі гарадзішча на Менцы, якія былі знойдзены і часткова апісаны яшчэ дзесяткі гадоў таму.

Цяпер чытаюць

«Я не святая, але ў мяне не было надзейнага пляча побач»: маці Ксюшы з СМА могуць пазбавіць бацькоўскіх правоў, яна ж даводзіць, што здольная выправіцца3

«Я не святая, але ў мяне не было надзейнага пляча побач»: маці Ксюшы з СМА могуць пазбавіць бацькоўскіх правоў, яна ж даводзіць, што здольная выправіцца

Усе навіны →
Усе навіны

Джон Коўл заявіў, што спадзяецца дамагчыся вызвалення палітвязняў у сярэдзіне верасня10

Літоўскага блогера, які вазіў турыстаў у Чарнобыльскую зону, пасадзілі ў Беларусі за палітыку8

У Салігорску да Дня горада паставілі скульптуры кратоў21

Знішчыў адзенне, выліў шампуні, сапсаваў нават кроплі для вачэй. Былы каханак ноччу прабраўся ў кватэру беларускі ў Батумі44

З’явіліся новыя жахлівыя відэа моманту выбуху на складзе боепрыпасаў пад Кіевам 28 жніўня6

У Барысаве знайшлі каўбасу з манетамі для сабак — валанцёры б'юць трывогу14

У Ленінградскай вобласці Расіі пасля атакі дронаў загарэўся адзін з найбуйнейшых расійскіх НПЗ1

Містычнае кола Вільні: Каліноўскі быў пахаваны з медальёнам святыні, каля якой вырас гатычны палац доктара з-пад Оршы. Цяпер парэшткі Каліноўскага перапахавалі ў магільні таго ж доктара22

Ці выкарыстоўваюць жывёлы імёны для зносін паміж сабой?

больш чытаных навін
больш лайканых навін

«Я не святая, але ў мяне не было надзейнага пляча побач»: маці Ксюшы з СМА могуць пазбавіць бацькоўскіх правоў, яна ж даводзіць, што здольная выправіцца3

«Я не святая, але ў мяне не было надзейнага пляча побач»: маці Ксюшы з СМА могуць пазбавіць бацькоўскіх правоў, яна ж даводзіць, што здольная выправіцца

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць