1859

1859
Jaren	1858 ← 1859 → 1860
Latijnse jaartelling	MDCCCLIX
Chinese jaartelling	4555 – 4556
Armeense jaartelling	1308 – 1309
Ethiopische jaartelling	1851 – 1852
Hebreeuwse jaartelling	5619 – 5620
Indische jaartelling:
• Vikram Samvat	1914 – 1915
• Shaka Samvat	1781 – 1782
• Kali yuga	4960 – 4961
Islamitische jaartelling	1275 – 1276
Portaal Industriële Revolutie

1859 is een jaar uit de 19e eeuw.

Gebeurtenissen

Februari

• 14: Oregon wordt toegelaten als 33e staat van de Verenigde Staten.

April

• 25: De aanleg van het Suezkanaal in Egypte begint.
• 30: De roman In Londen en Parijs (A Tale of Two Cities) van Charles Dickens wordt gepubliceerd in Engeland. Het boek zou uitgroeien tot een van de best verkochte literaire werken aller tijden.

Mei

• 5: Brazilië en Venezuela bereiken een akkoord over de grens tussen beide landen.
• 18: In het Verenigd Koninkrijk vinden verkiezingen plaats. Voor het eerst doet de Liberal Party mee als opvolger van de Whig Party. De Liberalen winnen een meerderheid.
• 22: Koning Ferdinand II der Beide Siciliën komt te overlijden. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon, Frans II.
• 31: In Londen begint de bouw van de Big Ben.

Juni

• 6: De Australische kolonie Queensland wordt opgericht.
• 9: In het Verenigd Koninkrijk wordt de Liberal Party opgericht. De partij was tot 1922 een van de twee grote politieke partijen in het land en de grote tegenstander van de Conservative Party. De Liberalen deden een maand eerder al mee aan de verkiezingen, maar zijn nu pas echt een partij.
• 24: De slag bij Solferino vindt plaats. Die veldslag inspireerde Henri Dunant om het Rode Kruis op te richten.

Juli

• 8: De Zweedse koning Oscar I komt te overlijden. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon, Karel XV. Omdat de Zweedse koningen ook over Noorwegen regeren, wordt hij ook koning van Noorwegen. In Noorwegen staat hij bekend als Karel IV.
• 11: De Big Ben in Londen wordt voor de eerste geluid.

September

• 17: In San Francisco roept Joshua Norton zich uit tot keizer van de Verenigde Staten. Norton neemt de titel keizer Norton I aan. Hoewel zijn verklaring niet erkend wordt, wordt Norton een beroemdheid in San Francisco. Hij krijgt mag daardoor vaak gratis eten in restaurants en wordt uitgenodigd voor evenementen.

Oktober

• 16-18: De Amerikaanse abolitionist John Brown besluit een slavenopstand te beginnen bij Harper's Ferry in Virginia. Zijn doel is om alle slaven in de Zuidelijke Staten te bevrijden. Na twee dagen wordt de opstand neergeslagen door Robert E. Lee. Brown wordt vervolgens gearresteerd.

November

• 24: Charles Darwin publiceert de eerste editie van On the Origin of Species. In het boek komt hij met de evolutietheorie. Dier- en plantensoorten zijn ontstaan door evolutie over de loop der jaren en natuurlijke selectie. Het boek is een doorbraak in de wetenschap, maar is ook omstreden in zijn tijd. Veel religieuze leiders veroordelen de theorie, omdat het tegen de leer van de kerk ingaat.

December

• 2: De Amerikaanse abolitionist John Brown krijgt de doodstraf voor zijn slavenopstand. Veel abolitionisten beschouwen Brown echter als held.

Literatuur

• Adam Bede van George Eliot.
• A Tale of Two Cities van Charles Dickens.
• Het dorp Stepantsjikovo en zijn bewoners van Fjodor Dostojevski.
• Idylls of the King van Alfred Tennyson.
• Oblomov van Ivan Gontsjarov.
• On the Origin of Species van Charles Darwin.
• On Liberty van John Stuart Mill.

Geboren

• 27 januari: Wilhelm II, keizer van Duitsland (1888-1918).
• 15 mei: Pierre Curie, Frans natuurkundige.
• 22 mei: Arthur Conan Doyle, Brits schrijver.
• 4 augustus: Knut Hamsun, Noors schrijver.
• 9 oktober: Alfred Dreyfus, Frans officier.
• 18 oktober: Henri Bergson, Frans filosoof.
• 15 december: L.L. Zamenhof, Pools taalkundige.

Overleden

• 16 april: Alexis de Tocqueville, Frans historicus.
• 6 mei: Alexander von Humboldt, Duits geograaf.
• 8 juli: Oscar I, koning van Zweden en Noorwegen (1844-1859).
• 15 september: Isambard Kingdom Brunel, Brits ingenieur.
• 4 oktober: Karl Baedeker, Duits schrijver.
• 28 november: Washington Irving, Amerikaans schrijver.
• 2 december: John Brown, Amerikaans abolitionist.
• 16 december: Wilhelm Grimm, Duits schrijver en taalkundige.

	Navigatie 19e eeuw
18e eeuw – 19e eeuw – 20e eeuw jaren '00: 1800 - 1801 – 1802 – 1803 – 1804 – 1805 – 1806 – 1807 – 1808 – 1809 jaren '10: 1810 - 1811 – 1812 – 1813 – 1814 – 1815 – 1816 – 1817 – 1818 – 1819 jaren '20: 1820 - 1821 – 1822 – 1823 – 1824 – 1825 – 1826 – 1827 – 1828 – 1829 jaren '30: 1830 - 1831 – 1832 – 1833 – 1834 – 1835 – 1836 – 1837 – 1838 – 1839 jaren '40: 1840 - 1841 – 1842 – 1843 – 1844 – 1845 – 1846 – 1847 – 1848 – 1849 jaren '50: 1850 - 1851 – 1852 – 1853 – 1854 – 1855 – 1856 – 1857 – 1858 – 1859 jaren '60: 1860 - 1861 – 1862 – 1863 – 1864 – 1865 – 1866 – 1867 – 1868 – 1869 jaren '70: 1870 - 1871 – 1872 – 1873 – 1874 – 1875 – 1876 – 1877 – 1878 – 1879 jaren '80: 1880 - 1881 – 1882 – 1883 – 1884 – 1885 – 1886 – 1887 – 1888 – 1889 jaren '90: 1890 - 1891 – 1892 – 1893 – 1894 – 1895 – 1896 – 1897 – 1898 – 1899