Hversdagsleg ást

Ég fór í jarðarför í gær. Í minningarorðum prestsins sögðu börnin frá fallegum minningum af mömmu sinni, sem voru svo dásamlega hversdagslegar. Hún að flétta hárið á dóttur sinni sem var á leiðinni í félagsmiðstöð. Þær að spjalla um daginn og veginn. Sonur hennar lýsti því þegar hann reyndi að kenna henni á tölvuleik sem hann spilaði en mömmu hans gekk illa að læra á takkana.

Ég fór að hugsa hvað ég hefði getað sagt um foreldra mína, hefðu þeir verið jarðaðir þegar ég var á sama aldri og þessi börn. Ég hefði ekki haft rými til þess að draga fram skemmtilegar sögur eins og af því hversu ofboðslega mikið af Maizena-mjöli móðir mín á vegna þess að hún virðist kaupa nýjan pakka í hverri einustu búðarferð eða því þegar pabbi reyndi að gera við glerbúr fyrir eðlu sem ég átti eins og aðeins sjómenn gera: Með því að nota baneitrað kolsvart sikaflex með þeim afleiðingum að eðlan söng sitt síðasta, en búrið sannarlega lak ekki lengur.

Mínar frásagnir hefðu verið mun minna spennandi. Ég hefði einmitt sagt frá því hvernig mamma gerði alltaf skinkusamloku með osti og aspas fyrir mig á hverjum degi fyrir skólann, af því hún vissi að ég elskaði þannig og vildi ekki að ég væri að eyða formúgu í samlokur í sjoppum og kaffihúsum. Ég hefði sagt frá því þegar við pabbi keyrðum hringveginn þegar ég var 11 ára og ég var hálf-sofandi í framsætinu og hausinn á mér skrölti á rúðunni og ég fann hvernig hann teygði sig yfir mig til þess að læsa hurðinni. Svo hurðin myndi ekki allt í einu opnast og ég velta út. Allt svo hversdagslegt. En fallegt. Tákn kærleika. Raunverulegs, hversdagslegs kærleika.

Fæst fáum við tækifæri til þess að fremja sögulegar hetjudáðir í lífi okkar nánustu. Góðverkin sem okkur standa til boða eru einmitt ótrúlega fábrotin. Hlýleg orð. Útrétt hjálparhönd. Aðstoð við flutninga eða parketlögn. Kærleiksrík viðbrögð við skapofsa barnanna okkar. Svo hlaðast þessir hlutir upp og umbreytast í hrauk. Kennileiti í lífi okkar sem við getum alltaf horft til. Hann táknar ekkert eitt sérstakt, bara áraraðir af kærleika í verki.

Oft fell ég í þá gryfju að ætla að búa til stóru minningarnar með börnunum mínum þegar ég er búinn að koma mér betur fyrir. Safna meiri pening. Þá komi húsbílaferðalagið yfir heimsálfurnar. Interrail-ferðalagið. Skútusigling yfir úthaf. En á meðan ég bíð eftir því að geta droppað svona bombum líða dagarnir með þúsundum áskorana og ákvarðana, engar þeirra sérlega merkilegar en allar mikilvægar á mjög lúmskan hátt. Hvað á að vera í matinn? Nennir þú að taka úr vélinni? Höfum við tíma fyrir einn þátt?

Hvernig á að bregðast við þegar 6 ára drengur neitar að fara í kuldaskó og vill bara fara í strigaskó en það er allt á kafi í snjó og slabbi úti? Í kærleika eða með gargi? Hvað er klukkan? Erum við að verða sein á eitthvað? Ef við erum alveg að verða sein, má þá garga? Hvernig á að bregðast við þegar 11 ára stelpa neitar að borða kvöldmat og vill bara pasta eða ristað brauð, aftur, fjórða daginn í röð? Hvenær á að taka slaginn? Á yfir höfuð að taka hann? Eru aðrar lausnir? Hver týnir alltaf lyklunum? Er rétta viðbragðið rifrildi eða grín? Hversu oft í röð er hægt að taka kolranga ákvörðun áður en þú endar á hvolfi úti í metafórískum skurð? Hversu oft í röð er hægt að bregðast við með ást og sjá hvort hún sé raunverulega alltaf réttasta svarið? Hvernig vil ég að börnin mín muni eftir æsku sinni? Að við höfum alltaf mætt á réttum tíma á alla staði og ég hafi gargað mig hásan eða við mætum bara þegar við mætum í þeim skófatnaði sem þau helst kjósa og svo þegar þau eru orðin fullorðin þá vilja þau vera í sambandi við mig?

Börnin mín breyttu hugsun minni á þann hátt að hegðun mín hefur ekki lengur bara áhrif á mína líðan og fólksins í kringum mig. Hún er bókstaflega að móta persónuleika og sjálfsmynd annarra einstaklinga. Skapar kjarnaminningar úr há-venjulegum ákvörðunum. Í fléttu fyrir félagsmiðstöð og mömmu sem getur ekki lært fingrasetningar á tölvuleik. Í aspas-samloku og hönd að teygja sig til þess að læsa bílhurð.