Wanneer ben je een expert?

‘HR-expert? Maar je was gewoon HR-manager toch? Expert klinkt wat opgeblazen, en het is niet dat je al honderd jaar in het vak zit’.

Ik had net een uitgebreid interview gegeven aan een journalist en kreeg het stuk toegestuurd met wat vragen. Het gesprek sloten we af met formaliteiten, waaronder mijn titel. Met deze volzin maakte ze korte metten met mijn aspiraties om ooit serieus genomen te worden. Het houdt je nederig. En het riep bij mij een terechte vraag op: wanneer ben je een expert?

Vanaf dat moment ben ik gaan afkijken bij echte experts. Niet alleen naar wat ze zeggen, maar vooral ook hoe. Wat onderscheidt een LinkedInfluencer van een expert?

Beatrice de Graaf is historica en een van mijn favoriete experts. Bij haar mediaoptredens verbaas ik me altijd over haar parate kennis. Check bijvoorbeeld deze snippet waarin ze de complexiteit in het Midden-Oosten duidt. In een paar volzinnen kan ze concepten en gebeurtenissen oplepelen en verbanden leggen. Zonder te schreeuwen, straalt ze autoriteit uit door haar bak aan kennis en kunde. Je zou kunnen zeggen dat dit de basis is van expert-zijn.

Wietse Hage is tech filosoof en AI-expert. Samen met Alexander Klöpping maakt hij de podcast AI Report. AI is typisch een onderwerp waar je veel charlatans vindt. AI is nieuw, sexy en spannend en weinig mensen begrijpen wat het is en wat het kan. En daar onderscheidt de echte expert zich van de influencer. Wietse weet heel goed wat hij niet weet, zet zaken graag in perspectief en brengt constant nuance aan. Maar weinig complexe onderwerpen zijn binair. Een expert verruilt smeuïge oneliners voor een antwoord met laagjes en grijswaarden.

Rutger Bregman ging viraal toen hij op de conferentie van het World Economic Forum (een feestje van de superrijken) begon over belasting. Niet zo’n populaire boodschap als je voor de eerste keer te gast bent op dat podium. Maar Rutger was daar niet om vrienden te maken en bracht eenvoud in een gesprek met veel grote woorden.

‘1500 privévliegtuigen zijn hierheen gevlogen om Sir David Attenborough te horen spreken over hoe we de planeet verwoesten.’

Haha ja dat is best gek, leuk Rutger. Maar hij was nog niet klaar met eenvoud als wapen. Hij begint daarna over belastingontwijking in een zaal vol superrijken. Want leuk dat gelul over gelijkheid, maar betaal gewoon belasting. Het wordt ijzig stil. Ik denk niet dat hij nog een keer wordt uitgenodigd.

Het laat zien wat een echte expert doet: moeilijke onderwerpen makkelijk en klein maken. Ook (of juist) als dat niet zo populair is. Experts zijn onafhankelijke denkers. Ze zwemmen graag tegen de stroom in en bevragen de status quo.

Nu AI ons denkvermogen en aandachtsspanne doet verschrompelen, moeten we verdieping zoeken. Iedereen zou een expert moeten willen worden in plaats van influencer. Vind iets wat je mateloos interesseert en duik daar heel diep in. Generalisten hebben we genoeg, we hebben mensen nodig die onderwerpen doorgronden. Want zodra je heel veel van iets weet, ga je zien wat je allemaal niet weet en begrijpt. In die zin had die journalist gelijk. Ik ben nog lang geen expert.

Groetjes,

Roland