ازدواج در جامعۀ ایران، بهویژه در میان جوانان، دیگر یک الزام بدیهی و ازپیشتعریفشده در مسیر زندگی تلقی نمیشود و با الگوهای جدیدی از تأخیر و تعلیق مواجه شده است. هدف این پژوهش، فهم فرایندهای اجتماعی و فرهنگی مؤثر بر این دگرگونی و تبیین منطق کنش افرادی است که ازدواج را به تعویق انداخته یا از آن اجتناب میکنند. پژوهش با رویکرد کیفی و روش گراندد تئوری انجام شده است. دادهها از طریق مصاحبههای عمیق…
حضور اتباع افغانستانی در ایران طی پنج دهه اخیر، با موجهای گوناگون مهاجرت همراه بوده است. تحولات اخیر افغانستان و بازگشت طالبان، ورود گسترده مهاجران (عمدتاً غیرقانونی) را تشدید کرده و طرح ساماندهی اتباع خارجی با هدف شناسایی، کنترل و اخراج آنها، جدیدترین سیاست ایران در این زمینه محسوب میشود. این پژوهش با روش ارزیابی تأثیرات اجتماعی (SIA) و تحلیل دادههای اسنادی، میدانی و آماری، به ارزیابی متوازن…
با وجود افزایش سطح تحصیلات و توانمندیهای فردی زنان در ایران، نرخ مشارکت اقتصادی آنان همچنان پایینتر از میانگین جهانی و نامتناسب با ظرفیتهای انسانی کشور است. این شکاف جنسیتی در بازار کار بیانگر موانع ساختاری و نهادی عمیقی است که امکان ورود و تثبیت زنان در بازار کار را با وجود رشد آموزش زنان، محدود کرده و مانع از حضور برابر آنان در عرصههای اقتصادی شده است. پرسش اصلی آن است که چه مؤلفههایی در…
هویت قومی، حس تعلق به گروهی مبتنی بر نسب خویشاوندی، زبان و فرهنگ مشترک، حافظه تاریخی و آداب و رسوم متمایز است و تعلق افراطی به آن میتواند مانع شکلگیری سرمایه اجتماعی ملی شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر تعلق به هویت قومی در ایران، به فراتحلیل تحقیقات جامعهشناختی انجامشده در این حوزه پرداخته است. روش تحقیق فراتحلیل کمی با نمونهگیری تعمدی-غیراحتمالی بود. از میان 65 سند علمی از…
این مقاله با بازاندیشی در منطق علیت در علوم اجتماعی، محدودیتهای رویکردهای متغیرمحور در تحلیل پدیدههای پیچیده و زمینهمند را بررسی میکند. رویکردهای متغیرمحور علیت را عمدتاً بر اساس همبستگی یا اثر آماری میان متغیرها تعریف کرده و آن را خطی، تقارنی و عمدتاً احتمالی میدانند؛ امری که پاسخ به پرسشهای تحت چه شرایطی را محدود میسازد. در مقابل، منطق مجموعهمحور علیت با تمرکز بر روابط لازم و کافی، امکان…
این پژوهش با هدف طراحی الگویی نظری برای تحلیل فرآیند تکوین، تثبیت و تحول سازمانهای محلی مشارکتی انجام شده است. این مطالعه در پاسخ به محدودیت رویکردهای عقلانیتمحور و کارکردگرا در تبیین پویاییهای نهادی و درونسازمانی کنش جمعی، با تکیه بر نهادگرایی برساختگرا، سازمان را بهمثابه میدان چندلایهای از کنش، معنا، گفتمان و ساختارهای نهادی باز میفهمد. در این راستا با مرور انتقادی ادبیات نهادگرایی…