Tussen vrijheid en schuld

Afgelopen week voelde soms normaal en dat was eigenlijk juist beangstigend. Sinds het begin van het jaar was niets meer als vanouds, want 2026 kent vooral ellende: in januari vermoordde het Iraanse regime tienduizenden demonstranten en eind februari startten Amerika en Israël een oorlog in het land. Iraniërs leefden afgelopen maanden voortdurend in een nog ergere hel dan die waar ze zich tot nu toe in bevonden.

Maar plots was daar een wapenstilstand. Plots was er voor mensen in Iran wat meer rust, wat tijd om adem te halen en om bij te slapen. Ik gun het ze zo erg, merkte ik. Ik wens ze zo sterk toe dat ze zich geen zorgen hoeven maken over sterven in de ruïnes van hun huis, over wat ze moeten doen als de infrastructuur kapot wordt gebombardeerd of hoe ze zich moeten voorbereiden op een intensere, langdurigere oorlog.

Maar gun ik mezelf rust? Gun ik het mezelf om adem te halen en om te verwerken wat er afgelopen maanden allemaal gebeurd is?

Het antwoord daarop is complex. Ten eerste heb ik zelf niets meegemaakt, ik heb alleen meegeleefd, dus in hoeverre heb ik rust nodig? Bovendien voel ik nu juist onrust, omdat het de afgelopen week vooral is gegaan over de onderhandelingen tussen de VS en Iran en nauwelijks over de mensen in het land. Omdat ik het ergens als mijn taak zie dat Iraniërs meer gehoord worden, zou ik me vooral daarmee bezig moeten houden.

Maar toch is er sinds de wapenstilstand meer kalmte in mijn dagen gekomen. Ik heb afgelopen week veel minder op mijn telefoon gezeten om constant het nieuws te checken en ik heb veel ander werk dat was blijven liggen kunnen afronden. Ergens voelt het naar dat ik prioriteit geef aan al die dingen en niet aan het voortdurend vertellen van verhalen van Iraniërs.

Dit soort gevoelens zijn me niet onbekend - ik schrijf erover in mijn boek. Maar naarmate de tijd vordert, er steeds meer verschrikkingen plaatsvinden en ik er in bijvoorbeeld interviews meer over praat, merk ik dat deze gevoelens zich ook ontwikkelen.

Deze nieuwsbrief zal daar onder andere over gaan, maar ik zal zeker ook nieuws, artikelen, kunst en verhalen uit Iran delen.

Te beginnen bij het programma Tussen vrijheid en schuld in De Nieuwe Liefde komende zondag, waar het onder andere over mijn boek zal gaan. Ik heb een nieuwe tekst geschreven die ik zal voordragen, en ik ben vereerd dat een paar andere artiesten het podium met mij willen delen: schrijvers Amir Vahidi en Lelie Danesh, muzikanten Sanam Tahmasebi en Antek Cholewiński en psycholoog Lisanne Belt. De moderatie ligt in handen van de fantastische Mojdeh Feili.

Ik hoop dat dit samenzijn wat troost, zachtheid, rust of juist strijdvaardigheid brengt. Dus wees welkom! Kaartjes zijn te koop via de site van De Nieuwe Liefde.

• Voor Trouw interview ik ongeveer elke twee weken een vrouw in Iran over haar leven en ervaringen. Een paar dagen geleden verscheen het meest recente interview met een jonge vrouw die beschrijft hoe zij de bombardementen ervoer en hoe moeilijk het door de internetblokkade is zonder werk te zitten.

• De Volkskrant maakte onlangs een mooi artikel over hoe Iraniërs de oorlog beleefden.

• En NRC over hoe Iraniërs de wapenstilstand beleven.

• Komende tijd zijn in LantarenVenster in Rotterdam een aantal films over Iran te zien, soms met inleidingen of nagesprekken. Klik hier voor het hele programma.

• Lelie Danesh, die ook zal voordragen tijdens het programma aanstaande zondag, is naast schrijven ook bezig met haar eerste film. Om haar talent verder te ontwikkelen en die film te kunnen realiseren heeft ze een crowdfunding opgezet!

• Een paar weken geleden schreef ik voor OneWorld een essay naar aanleiding van mijn boek waarin ik survivor’s guilt, een van de thema’s uit De zangvogel, uitwerk.

Er komen nog een paar andere evenementen aan over mijn boek, mocht je het interessant vinden mij te horen spreken.

• 1 mei ben ik te gast bij Plein Publiek in De Balie.

• 7 mei vindt in De Brakke Grond Girls of the Iranian Diaspora plaats, met verschillende kunstenaars die wortels hebben in Iran, georganiseerd door Sachli Gholamalizad.

• Op 8 mei ben ik samen met Mojdeh Feili en Kaveh Akbar (die het mooie boek Martyr! schreef) te gast bij de Writer Series: Voices of Iran van Writers Unlimited.

• Op 17 mei om 15 uur zal Misha Melita me interviewen in de boekhandel bij mij in de wijk: De Nieuwe Boekhandel.

Heb je gedachten over mijn nieuwsbrief, wil je iets delen of heb je een vraag? Mail me terug!