Book Picks: Ego is the Enemy

Όταν ακούω τη λέξη «εγώ», το μυαλό μου γυρίζει πίσω στα χρόνια του δημοτικού, όταν η δασκάλα μας έλεγε να μην ξεκινάμε ποτέ μια πρόταση έτσι. Ίσως γι’ αυτό να έχω συνδέσει το «εγώ» με την αλαζονεία ή με έναν άνθρωπο που θεωρεί τον εαυτό του καλύτερο από όλους τους άλλους.

Στο “Ego Is the Enemy”, όμως, ο Ryan Holiday μιλά για κάτι πολύ πιο σύνθετο. Σύμφωνα με τη δική του σκοπιά, το εγώ μπορεί να κρύβεται πίσω από τη φιλοδοξία, την ανασφάλεια, την ανάγκη για αναγνώριση, ακόμη και την αδυναμία μας να πούμε «όχι».

Και ίσως γι’ αυτό θεωρώ αυτό το βιβλίο ακόμη πιο επίκαιρο σήμερα. Ζούμε σε μια εποχή όπου το εγώ είναι παρόν σχεδόν παντού, και ιδιαίτερα στα social media. Προβάλλουμε τις επιτυχίες μας, συγκρίνουμε την πορεία μας με αυτή των άλλων και πολλές φορές ασχολούμαστε περισσότερο με την εικόνα που χτίζουμε παρά με την ίδια τη δουλειά που κάνουμε. Και τις περισσότερες φορές δεν συνειδητοποιούμε καν πως το εγώ μας έχει βγει πιο μπροστά απ’ όσο πρέπει.

Το βιβλίο εξετάζει τον ρόλο του εγώ σε κάθε στάδιο της πορείας μας: όταν προσπαθούμε να πετύχουμε κάτι, όταν έχουμε ήδη γνωρίσει την επιτυχία, αλλά και όταν καλούμαστε να διαχειριστούμε μια αποτυχία. Μέσα από ιστορικά παραδείγματα, πρακτικές συμβουλές και προσωπικές εμπειρίες του ίδιου του συγγραφέα, μας δείχνει πώς το εγώ μπορεί να γίνει το μεγαλύτερο εμπόδιό μας.

Το εγώ είναι ο εχθρός της οικοδόμησης, της διατήρησης και της ανάκαμψης.

Πρώτον, διότι αφορά όλες και όλους μας, ανεξάρτητα από το στάδιο στο οποίο βρισκόμαστε. Είτε ξεκινάς κάτι καινούργιο, είτε έχεις πετύχει έναν σημαντικό στόχο, είτε προσπαθείς να σηκωθείς μετά από μια αποτυχία, το εγώ μπορεί να σε κρατήσει πίσω με διαφορετικό τρόπο κάθε φορά.

Δεύτερον, επειδή δεν περιορίζεται στη θεωρία. Ο Ryan Holiday χρησιμοποιεί παραδείγματα ανθρώπων από την ιστορία, τον αθλητισμό, τις επιχειρήσεις και την πολιτική, δείχνοντας τόσο τι μπορεί να συμβεί όταν αφήνουμε το εγώ να καθορίζει τις αποφάσεις μας, όσο και τι μπορούμε να πετύχουμε όταν καταφέρνουμε να το ελέγξουμε.

Το βιβλίο δεν υποστηρίζει ότι πρέπει να σταματήσουμε να έχουμε φιλοδοξίες ή αυτοπεποίθηση. Μας καλεί, όμως, να εξετάσουμε τι βρίσκεται πίσω από τις επιλογές μας. Θέλουμε πραγματικά να κάνουμε καλή δουλειά ή θέλουμε απλώς να αναγνωριστούμε γι’ αυτήν; Επιλέγουμε κάτι επειδή έχει νόημα για εμάς ή επειδή θα ενισχύσει την εικόνα μας προς τα έξω;

Όταν συνδυάζεις ανασφάλεια και φιλοδοξία, αυτό που εισπράττεις είναι η ανικανότητα να λες «όχι» σε διάφορα πράγματα.
Τζόνα Λέρερ

Από τα πολλά ιστορικά παραδείγματα του βιβλίου, ξεχώρισα ιδιαίτερα εκείνο του William Tecumseh Sherman. Παρόλο που γνώρισε μεγάλη επιτυχία, αρνήθηκε ακόμη και να διεκδικήσει την προεδρία των ΗΠΑ όταν του το πρότειναν. Δεν συνέχισε να κυνηγά περισσότερη δύναμη και αναγνώριση. Ήξερε πού ήθελε να σταματήσει, ώστε να συνεχίσει να κάνει καλά τη δουλειά του και να προστατεύσει την προσωπική του ισορροπία. Για εμένα, αποτελεί ένα εξαιρετικό παράδειγμα ανθρώπου που δεν άφησε το εγώ να αποφασίσει τι σημαίνει επιτυχία για τον ίδιο.

Ξεχώρισα επίσης την επιμονή του βιβλίου στη διαρκή μάθηση. Όσο περισσότερα πετυχαίνουμε, τόσο πιο εύκολο είναι να πιστέψουμε ότι γνωρίζουμε ήδη αρκετά ή ότι δεν έχουμε πλέον κάτι να μάθουμε από τους άλλους. Στην πραγματικότητα, όμως, το να παραμένουμε μαθητές είναι απαραίτητο σε κάθε στάδιο της ζωής και της καριέρας μας. Κάτι που μου αρέσει και εφαρμόζω στη ζωή μου σχεδόν κάθε μέρα.

Προσωπικά, το βιβλίο με έκανε να σκεφτώ περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο διαχειριζόμαστε τόσο τις επιτυχίες όσο και τις απορρίψεις. Το εγώ μπορεί να εμφανιστεί και στις δύο περιπτώσεις. Μετά από μια επιτυχία μπορεί να μας κάνει να υπερεκτιμήσουμε τις ικανότητές μας, ενώ μετά από μια αποτυχία μπορεί να μας εμποδίσει να δούμε καθαρά τι συνέβη, να μάθουμε και να συνεχίσουμε.

Ίσως, τελικά, η πραγματική πρόκληση είναι να μάθουμε να αναγνωρίζουμε πότε βγαίνει μπροστά και πώς επηρεάζει τις επιλογές μας.

Καθώς το νησί της γνώσης μας μεγαλώνει, το ίδιο κάνει
και η ακτή της άγνοιάς μας.
Τζον Γουίλερ

• Έχεις αναγνωρίσει κάποια στιγμή ότι το εγώ σου βγήκε στην επιφάνεια και ουσιαστικά σε κράτησε πίσω;

• Πιστεύεις ότι είναι δυσκολότερο να ελέγξεις το εγώ σου μετά από μια επιτυχία ή μετά από μια αποτυχία;

• Θεωρείς ότι τα social media μάς δυσκολεύουν να αναγνωρίσουμε και να ελέγξουμε το εγώ μας;

Σημείωση: Δυστυχώς, η ελληνική έκδοση του βιβλίου έχει εξαντληθεί από τον εκδοτικό οίκο. Το βιβλίο είναι όμως διαθέσιμο στα αγγλικά.