yıl

Ayrıca bakınız: yil

Haftanın sözcüğü – 2007, 1. hafta

Türkçe

Söyleniş

IPA^(anahtar): /ˈjɯɫ/

• Ses

  (dosya)

• Heceleme: yıl

Köken 1

Eski Türkçe

Ad

yıl (belirtme hâli yılı, çoğulu yıllar)

Vikipedi

yıl hakkında Türkçe Vikipedi'de ansiklopedik bilgi bulabilirsiniz.

Yeni yıl kutlamaları

1. (zaman) Dünya'nın Güneş'in çevresinde tam bir dönüş yapması için geçen süre (365 gün 5 saat 49 dakika), sene

   Bir yıl normal olarak 365 gündür, artık yıllarda 366 gün olur.

2. (gök bilimi) herhangi bir gök cisminin bir başka gök cismi çevresinde tam dönüş yapması için geçen süre

   Mars, Güneş'in çevresindeki dönüşünü 1,88 dünya yılına eşit olan bir mars yılında tamamlar.

3. (takvim, zaman) belirli iki tarih arasında kalan süre, Gregoryen takviminde bir yıl 1 ocak günü başlar ve 31 aralık günü sona erer

   Bana bir harf öğretenin kırk yıl kölesi olurum. (Ali bin Ebu Talib)

4. (ekonomi) takvim yılının belirli etkinlik için belirlenen bölümü

   Türkiye Cumhuriyeti’nin ik on yıllarında mâlî yıl 1 martta başlarken daha sonra 1 ocağa alındı.

5. (tarih, zaman) Jülyen takvimine göre 365,25 güne denk gelen süre.

   Çin takvimine göre 2007 domuz yılıdır.

   Son görüştüğümüzden beri beş yıl geçti.

6. (eğitim) okullarda ve üniversitelerde eğitim aşamaları ya da düzeyi, yıl

   Akademik takvime göre öğretim yılı 20 Mayıs 2007 günü sona erecek.

   İkinci sınıfta olmama rağmen üçüncü yıldan da ders alıyorum.

Çekimleme

yıl adının çekimi

hâl	tekil	çoğul
yalın	yıl	yıllar
belirtme	yılı	yılları
yönelme	yıla	yıllara
bulunma	yılda	yıllarda
ayrılma	yıldan	yıllardan
tamlayan	yılın	yılların

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	yılım	yıllarım
belirtme	yılımı	yıllarımı
yönelme	yılıma	yıllarıma
bulunma	yılımda	yıllarımda
ayrılma	yılımdan	yıllarımdan
tamlayan	yılımın	yıllarımın
2. tekil (senin)
yalın	yılın	yılların
belirtme	yılını	yıllarını
yönelme	yılına	yıllarına
bulunma	yılında	yıllarında
ayrılma	yılından	yıllarından
tamlayan	yılının	yıllarının
3. tekil (onun)
yalın	yılı	yılları
belirtme	yılını	yıllarını
yönelme	yılına	yıllarına
bulunma	yılında	yıllarında
ayrılma	yılından	yıllarından
tamlayan	yılının	yıllarının
1. çoğul (bizim)
yalın	yılımız	yıllarımız
belirtme	yılımızı	yıllarımızı
yönelme	yılımıza	yıllarımıza
bulunma	yılımızda	yıllarımızda
ayrılma	yılımızdan	yıllarımızdan
tamlayan	yılımızın	yıllarımızın
2. çoğul (sizin)
yalın	yılınız	yıllarınız
belirtme	yılınızı	yıllarınızı
yönelme	yılınıza	yıllarınıza
bulunma	yılınızda	yıllarınızda
ayrılma	yılınızdan	yıllarınızdan
tamlayan	yılınızın	yıllarınızın
3. çoğul (onların)
yalın	yılı	yılları
belirtme	yılını	yıllarını
yönelme	yılına	yıllarına
bulunma	yılında	yıllarında
ayrılma	yılından	yıllarından
tamlayan	yılının	yıllarının

Kısaltmalar

• a

Eş anlamlılar

• (zaman (1)): sene
• (zaman (2)): takvim yılı
• (eğitim): sınıf

Üst kavramlar

• zaman, süre
• tarih

Alt kavramlar

• (zaman): kırkyıl, yıllık, yüzyıl
• (zaman): mevsim, ay, hafta, gün, saat, dakika, saniye
• (takvim): ocak, şubat, mart, nisan, mayıs, haziran, temmuz, ağustos, eylül, ekim, kasım, aralık, binyıl, yarıyıl

Deyimler

adlî yıl, altın yıl, artık yıl, ay gün yılı, ayrıksı yıl, bütçe yılı, cari yıl, gümüş yıl, ay yılı, dönencel yıl, gezegen yılı, güneş yılı, hicrî yıl, kamerî yıl, malî yıl, milâdî yıl, öğretim yılı, şemsî yıl, yasama yılı, yeni yıl, yeni yıl konseri, yeni yıl kutlaması, yeni yıl mesajı, yeni yıl partisi, yeni yıl sergisi, yıl boyun, yıl halkası, yıl on iki ay, yıl sonu, yıl uğursuzun, yıldız yılı, yılın bombası, yılın klibi, yılın sporcusu

Sözcük birliktelikleri

• ayda yılda bir, yılaşırı, yılbaşı, yıldan yıla, yıl dönümü, yıllar yılı
• ışık yılı (mesafe)
• 10. Yıl Marşı, 82. Yıl Devlet Hastanesi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi

Türetilmiş kavramlar

• yılcık, yılken, yılla, yıllık, yılsa, yılsız

Benzer sözcükler

• yılkı, yılmak

Çeviriler

zaman birimi

• Afrikanca: jaar (af)
• Almanca: Jahr (de) n
• Altayca: jыл (alt) (ǰïl)
• Arapça: عَام‎ (ar) e (ʿām) ،سَنَة‎ (ar) d (sene)
• Arnavutça: vit (sq) e
• Avarca: сон (av) (son)
• Azerice: il (az)
• Birmanca: နှစ် (my) (hnac)
• Bretonca: bloaz (br)
• Bulgarca: година (bg) d (godina)
• Çağatayca: il‎ (chg)
• Çekçe: rok (cs)
• Çince: 年 (zh) (nián)
• Danca: år (da) n
• Endonezce: tahun (id)
• Ersya dili: ие (myv) ( ije )
• Eski İngilizce: ġēar (ang)
• Esperanto dili: jaro (eo)
• Estonca: aasta (et)
• Evenki dili: анӈани (anŋaņi)
• Farsça: سال‎ (fa) (sâl)
• Felemenkçe: jaar (nl)
• Fince: vuosi (fi), kalenterivuosi (fi), opintovuosi (fi)
• Fransızca: an (fr) e, année (fr) d
• Friuli dili: an (fur) e
• Frizce: jier (fy)
• Gagavuzca: yıl (gag)
• Galce: blwyddyn (cy)
• Guarani dili: ary (gn)
• Gürcüce: წელი (ka) (c̣eli)
• Hintçe: साल (hi) e (sāl), वर्ष (hi) e (varṣ)
• İbranice: שָׁנָה‎ (he) d (şaná)
• İdo dili: yaro (io)
• İngilizce: year (en), academic year (en)
• İnterlingua dili: anno (ia)
• İrlandaca: bliain (ga)
• İskoçça: bliadhna (gd)
• İskoç İngilizcesi: year (sco)
• İspanyolca: año (es)
• İsveççe: år (sv) n
• İsviçre Almancası: Jash (de) n
• İtalyanca: anno (it) e
• İzlandaca: ár (is) n
• Japonca: 年 (ja)
• Karaçay Balkarcası: cıl (krc)
• Karakalpakça: jıl (kaa)
• Katalanca: any (ca) e
• Kazakça: жыл (kk) (jıl)
• Kırım Tatarcası: yıl (crh)
• Kmer dili: ឆ្នាំ (km) (chhnăm)
• Korece: 연 (ko) (yeon)
• Kürtçe: sal (ku)
• Lao dili: ປີ (lo) (pī)
• Latince: annus (la) e
• Lehçe: rok (pl)
• Letonca: gads (lv) e
• Litvanca: metai (lt)
• Lüksemburgca: Joer (lb) n
• Macarca: év (hu)
• Magindanao dili: ragun (mdh)
• Malayca: tahun (ms)
• Malgaşça: taona (mg)
• Maorice: tau (mi)
• Maranao dili: ragon, tahon
• Mari dili: талук (mhr) (taluk)
• Moğolca: жил (mn) (jil)
• Norveççe: år (no)
• Novial: yare (nov)
• Oksitanca: an (oc) e
• Özbekçe: yil (uz)
• Portekizce: ano (pt) e
• Rumence: an (ro) e
• Rusça: год (ru) e (god)
• Salarca: yıl (slr)
• Sanskritçe: वर्ष (sa) e, n (varṣa)
• Slovakça: rok (sk) e
• Slovence: leto (sl) n
• Tacikçe: сол (tg) (sol)
• Tatarca: yel (tt)
• Tayca: ปี (th) (bpii)
• Tibetçe: ལ (bo) (la)
• Türkmence: ýyl (tk)
• Udmurtça: mwaáka (udm) (mwaáka), ар (udm) (ar)
• Ukraynaca: рік (uk) (rik)
• Urduca: سال‎ (ur) e (sāl)
• Vietnamca: năm (vi)
• Yahudi İspanyolcası: anyo (lad)
• Yunanca: χρόνος (el) e (chrónos)

Kaynakça

• Türk Dil Kurumuna göre "yıl" maddesi

Atasözleri

• Ay var yılı besler, yıl var ayı beslemez
• Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır
• Çiftçinin karnını yarmışlar, kırk tane gelecek yıl çıkmış
• Gece yağar gündüz açar, yıl düzgünlüğü; erkek söyler kadın susar, ev düzgünlüğü
• Gündüz yağar gece açar, yıl bozgunluğu; kadın söyler erkek susar, ev bozgunluğu
• Isıtma ben tuttuğumu kırk yıl sonra tanırım demiş
• Sıtma ben tuttuğumu kırk yıl sonra tanırım demiş

Köken 2

yıl + -a

Eylem

yıl

1. yılmak (eylem) sözcüğünün dilek-emir kipi basit ikinci tekil şahıs olumlu çekimi

Karşıt anlamlılar

• yılma

Kırım Tatarcası

Ad

yıl

1. (zaman) sene, yıl

Kaynakça

“yıl”, Luğatçıq (Rusça)

Tatarca

Ad

yıl

1. (zaman) sene, yıl