Naar inhoud springen

Carmichael-getal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Een Carmichael-getal is een samengesteld getal , dat voor alle getallen , met , die met relatief priem zijn, aan de volgende congruentie voldoet:

.

Ze zijn naar de Amerikaanse wiskundige Robert Carmichael genoemd. Alle priemgetallen voldoen volgens de kleine stelling van Fermat aan deze congruentie. Carmichael-getallen kunnen dus met priemgetallen worden vergeleken. Carmichael-getallen zijn belangrijk omdat ze aan de priemtest van Fermat voldoen, terwijl zij geen werkelijke priemgetallen zijn. Aangezien er carmichael-getallen bestaan, geeft deze priemgetaltest dus geen zekerheid dat een bepaald getal een priemgetal is. De priemtest van Fermat kan nog wel worden gebruikt om te bewijzen dat een getal een samengesteld getal is. Het kleinste carmichael-getal is 561. Alford, Granville en Pomerance bewezen in 1994 dat er oneindig veel carmichael-getallen zijn.[1] Naarmate de getallen groter worden, worden carmichael-getallen zeldzaam. Er zijn bijvoorbeeld 1.401.644 carmichael-getallen tussen 1 en 1018, dat is ongeveer één op de 700 miljard getallen.[2]

De carmichael-getallen zijn de Knödel-getallen . Het criterium van Korselt geeft een anders geformuleerde definitie van carmichael-getallen.[3]

Neem , het kleinste Carmichael-getal. Dit getal voldoet aan de definitie dat voor alle , die onderling ondeelbaar met zijn dat .

561 kan door 3, 11, 17, 33, 51 en 187 worden gedeeld. De congruentie geldt voor deze getallen niet: 3560 ≡ 375 mod 561, 11560 ≡ 154 mod 561, 17560 ≡ 34 mod 561 enzovoort, maar voor alle andere getallen wel.

  • G Löh en W Niebuhr. A new algorithm for constructing large Carmichael numbers, 1996. Pdf-document gearchiveerd, in Mathematics of Computation
  • (fr) Korselt. Problème chinois, 1899. in L'intermédiaire des mathématiciens vol 6, blz 142–143
  • RD Carmichael. On composite numbers P which satisfy the Fermat congruence aP-1 ≡ 1 mod P, 1912. in American Mathematical Monthly vol 19, blz 22–27