Robots worden betaalbaar, bruikbaar en zijn overal anders

Mijn interesse in technologische vernieuwing wakkert doorgaans pas echt aan als die innovaties dichterbij komen. Als ik er zelf wat mee kan. Als het betaalbaar wordt, als het haalbaar wordt om er zelf wat mee te doen.

Om die reden zijn robots lange tijd bij mij op afstand gebleven. En de stofzuigende robot kon me niet bekoren :-)

Maar dat is aan het veranderen.

[Even tussendoor: betaal nu 27,50 en over een maand krijg je het boek Wat Blijft thuisgestuurd. En vanaf vandaag krijg je toegang tot de onderzoekssite. Over de vraag: als AI straks veel overneemt, waar blijven wij als mens ons onderscheiden? »> Wat Blijft.]

Wie de ontwikkelingen in robotica op een afstandje volgt, ziet vooral filmpjes: een humanoid die danst, rent, valt en soms weer opstaat. Die beelden vertekenen de ontwikkeling. De interessante ontwikkeling zit wat mij betreft niet in een steeds menselijker uiterlijk.

De interessante ontwikkeling is, vind ik, dat robots steeds gevarieerder worden. En overal opduiken. Net zoals AI overal in is gaan zitten, gaat dat voor robotics op.

Een robot kan namelijk een metselaar zijn. Maar ook een camera-assistent. Een klein open-source leerplatform, maar ook een magazijnmedewerker. Of een inspectievoertuig.

Dat is een veel grotere verandering met enorme impact dan de vraag wanneer er een mensachtige butler door ons huis loopt.

Deze week opende Pollen Robotics, de robotica-tak van Hugging Face, de pre-orders voor Microduck: een open-source robotje van 25 centimeter, met camera, lidar en vijftien motoren. Volgens Pollen kan hij lopen, opstaan na een val, iets oprapen met zijn snavel en via reinforcement learning nieuwe bewegingen leren. De introductieprijs: 399 dollar, vóór belasting en verzending. Bekijk Microduck.

Dat bedrag is interessant. Microduck maakt fysieke AI bereikbaar voor makers, scholen en kleine teams die tot voor kort een duur lab of een ingewikkelde zelfbouwset nodig hadden. De afwas doet hij niet.

Microduck is een robot als programmeerbare camera of Raspberry Pi: een ding waarmee veel mensen kunnen gaan spelen, bouwen en leren. De software, simulator en trainingsstack zijn open source. De robot is tegelijk product en ontwikkelplatform.

De democratisering van robots krijgt een goedkope ingang: een klein eendje op een bureau. Op de dag van aankondiging werd er iedere vijf seconden een verkocht. Meer dan een miljoen omzet. Er is dus overduidelijk een markt voor.

Een heel andere vorm heeft Beni, van Mondo Robotics. Beni is een kleine, zelfbalancerende camera-robot op wielen. Volgens Mondo volgt hij een onderwerp, filmt hij in 4K, ontwijkt hij obstakels en maakt hij lage hoeken waar een mens met een camera niet snel komt. Bekijk Beni.

Het ding ziet eruit als een Pixar-figuur. De functie is serieus: een maker, sporter of gezin krijgt er een tweede camera bij zonder dronepiloot of extra cameramens. YouTuber MKBHD (dank voor de tip, Michiel Berger) had al een werkend exemplaar in handen; ook andere reviewers testten het buiten de campagnevideo’s.

Beni is nog een Kickstarterproduct, dus levering op schaal moet zich bewijzen. De categorie is duidelijk. Robots nemen fysiek werk over en pakken ook taken op die nu te duur, onhandig of afhankelijk van een tweede persoon zijn.

De robot als mobiele camera. De robot als extra paar handen. De robot als gereedschap.

Een mooie overtuigende toepassing van die laatste categorie staat op een Nederlandse bouwplaats.

De Amsterdamse startup Monumental bouwt muren met autonome robots. Volgens Monumental hebben de robots inmiddels meer dan honderd woningen, naast onder meer scholen en kademuren, helpen realiseren. Het bedrijf zegt dat er nu een groot project in Groningen komt: meer dan honderd huizen in een nieuwbouwdorp. Daarvoor opent Monumental een eigen regionale hub en zoekt het tien tot vijftien Robot Operators. Lees over Monumental

Dat laatste is een interessant detail.

Een Robot Operator moet de machines bedienen, problemen oplossen en op locatie werken met de bouwploeg. In de werving voor deze functie is bouwervaring geen vereiste; technisch inzicht, energie en plezier in werken met je handen wel.

De robot verandert de bouwplaats en maakt een nieuw vak nodig.

Goedkopere motoren, betere accu’s, productie op schaal en nieuwe software brengen al deze vormen tegelijk dichterbij.

Skild AI probeert één algemeen robotbrein te bouwen dat op verschillende soorten machines kan werken: robotarmen, magazijnrobots, humanoids en inspectierobots. Het bedrijf noemt dit “omni-bodied intelligence”: één model dat leert omgaan met verschillende lichamen. Skild AI.

Het nieuwste model, S1, zou een nieuwe taak kunnen uitvoeren na het zien van één videovoorbeeld. Dat is een claim van Skild zelf, geen voldongen feit. De claim past bij de richting waarin robotsoftware beweegt.

De vergelijking met taalmodellen helpt. Vroeger moest software voor iedere toepassing apart worden gebouwd. Nu kan een taalmodel veel taken uitvoeren omdat het een algemene basis heeft en een instructie begrijpt. Robotica probeert dezelfde sprong te maken: een nieuwe handeling leren door te laten zien wat er moet gebeuren.

Als dat lukt, wordt de vorm van de robot minder bepalend. Dan kan hetzelfde soort intelligentie terechtkomen in een metselrobot, een kleine camera op wielen of een machine in een magazijn.

Het robotbrein is één laag. De verbinding met de machines is een tweede. Anthropic opende deze week een research preview van de Model Hardware Standard: een gedeelde manier voor AI-agents om programmeerbare apparaten in labs en fabrieken aan te sturen. De standaard is nog jong, maar raakt een praktisch probleem. Elke machine heeft nu vaak eigen software, eigen protocollen en eigen veiligheidsregels. Zonder een gemeenschappelijke laag blijft fysieke AI maatwerk. Lees over de standaard.

China gaf deze week een spectaculair beeld van die race. In Beijing werden de tweede World Humanoid Robot Games gehouden: 2.056 robots van 666 teams, in 51 onderdelen. Er waren sprintwedstrijden, voetbal, gewichtheffen, dans, logistiek en reddingsscenario’s. Over de Spelen

Het is verleidelijk om er alleen om te lachen wanneer een robot omvalt of tegen een kussen rijdt. En het is minstens zo verleidelijk om te doen alsof een robot die hard kan sprinten ook al klaar is voor de echte wereld.

Allebei missen het punt.

Zo’n wedstrijd is een openbare stresstest. Balans, snelheid, waarneming, herstel na een fout en veilig stoppen: het zijn ook precies de vaardigheden die een robot nodig heeft in een magazijn, op een bouwplaats of thuis. De Spelen laten zien hoe snel de basisvaardigheden verbeteren en op welke schaal China deze ontwikkeling organiseert. Brede inzet in alledaags werk ligt nog niet voor de hand. AP over de 100 meter.

Bekijk hieronder de grootste mislukkingen. Maar kijk ook door de lens van de vooruitgang (wat kunnen ze nu al niet?) en de mogelijkheden (wat gaat dit betekenen?).

De robotrevolutie komt binnen als een zwerm verschillende apparaten. Een goedkoop open-source robotje voor makers. Een camera die je volgt. Een machine die muren metselt. Een humanoid die in een magazijn een afgebakende taak uitvoert. En software die langzaam leert dat een arm, wiel of been vooral een ander lichaam is voor dezelfde opdracht.

De vraag is: waar is een robot vandaag al nuttig genoeg om nieuw werk mogelijk te maken?

In Groningen is het antwoord: huizen bouwen. Voor een maker: filmen. Voor een leerling: leren hoe een machine beweegt.

Dat is concreter dan een robot-butler en natuurlijk ook veel interessanter. Ook op het gebied van zorg, landbouw en veel meer spelen de robots een rol. Daarover binnenkort meer!

Vrienden,

Ik groet U,

Erwin Blom